Maharjan Ratna

– सुनिल उलक कुनै बेला कमलपोखरी देखी लिएर रानीपोखरीसम्म रहेको एशियाकै ठूलो खुला मैदान आज संकुचन भएर बिस्तारै हराउन सक्ने भएको छ । कमलपोखरी रहेको ठाँउ पुरेर रङ्गशाला बनाइयो । बि.सं. २०१३ सालमा राजा महेन्द्रको राज्यभिषेकको अवसरमा खेलकुदको पनि आयोजना गरिने निर्णय भए पछि हतार हतार कमलपोखरी पुरेर फुटबल मैदान बनाइयो । साथै त्यस वरपरको भाग पनि सम्याइयो । प्रतियोगितात्मक रुपमा पहिलो पटक कुस्ती, दौड, फुटबल, ब्याडमिन्टन र टेबलटेनिस प्रतियोगिता यहि रङ्गशालामा भएको थियो । यसको संगैको मैदान बिस्तारै सेनाले ओगट्यो । बिचमा भद्रकाली हुदै सिंहदरवार जाने सडक पहिले नै

सबभन्दा पुरानो ई.सं. १०१५ को प्रज्ञापारमिता ग्रन्थचित्र भोजदेव र रुद्रदेवको संयुक्त शासनकालमा लेखिएको देखिन्छ । प्रज्ञापारमिता ग्रन्थगातामा लेखिएको ई.सं. १०२८ लक्ष्मीकामदेव शासनकालमा पर्दछ । रविन्द्र मुनंकर्मी बौद्ध चित्रको इतिहास नेपालको प्राचीन लिच्छवीकालीन केन्द्रीय शासन कमजोर हुँदा स्वशासित प्रभावमा सामन्तहरूले तीन वटा शक्तिशाली राज्य खडा भएको समयलाई मध्यकालीन ऐतिहासिककाल भनिन्छ । त्यो बेलाको त्रिशक्तिमा विभाजित राज्यहरू दशौं शताब्दीदेखि उदय भएका थिए । यसको परिणामस्वरुप काठमाडौं उपत्यकामा अरिमल्लले ई.सं. १२०० मा नेपालमण्डल राज्य स्थापना गरे । दक्षिण–पूर्वको सिमरौनगढमा नान्यदेवले ई.सं. १०९७ मा तिरहुत डोय राज्य स्थापना गरे । पश्चिम नेपालको कर्णाली प्रदेशमा

काठमाडौं /नेपाल सङ्गीत तथा नाट्य प्रज्ञा प्रतिष्ठानको आयोजनामा मंसिर २१ गते बुधबार ‘मुकुण्डो नृत्य प्रस्तुति–२०७९’ प्रज्ञा प्रतिष्ठान प्राङ्गणमा सम्पन्न भएको छ । कार्यक्रममा काठमाडौं उपत्यकामा प्रचलित चार प्रकारका मुकुन्डो नृत्य प्रस्तुत गरिएको थियो । कार्यक्रमा मुकुन्डो नृत्य सम्बन्धी दुई वटा कार्यपत्र प्रस्तुत गरिएको थियो । पुरुषोत्तमलोचन श्रेष्ठले “नेपालमण्डलका परम्परित मुकुण्डो नाच: विगत र वर्तमान” शीर्षकमा कार्यपत्र प्रस्तुत गर्नु भएको थियो भने वरिष्ठ संस्कृतिकर्मी गणेशराम लाछीले “नेपालको अमूर्त सम्पदा मुकुण्डो नृत्य आजको अवस्था” शीर्षकमा तयार पार्न भएको कार्यपत्र प्रस्तुत गरेका थिए । काठमाडौं हाँडीगाऊँबाट नर:नेवा मंका खलः ले लाखे नृत्य प्रस्तुत