राजनीतिमा नयाँ शक्ति र चुनौतीको चाङ

नेपालको राजनीतिमा यतिबेला ठूलो रूपान्तरण र नयाँ तरंग देखिएको छ। पुराना र स्थापित राजनीतिक दलहरूप्रति जनतामा हुर्किएको तीव्र असन्तोष, सुशासनको खोजी र युवा पुस्ताको बढ्दो राजनीतिक चेतनाले देशको भावी दिशा परिवर्तन गरिदिएको छ। विगतका आन्दोलन र जनमतको जगमा उदाएका नयाँ राजनीतिक शक्तिहरूले जनतामा एउटा आशाको किरण त जगाएका छन्, तर ती आशाहरूलाई मूर्त रूप दिनु उनीहरूका लागि निकै चुनौतीपूर्ण बनेको छ।

वर्षौँदेखि कायम राजनीतिक अस्थिरता, सत्ताको जोडघटाउ, मौलाउँदो भ्रष्टाचार र प्रशासनिक ढिलासुस्तीबाट वाक्क भएका आम नागरिकले परिवर्तनका पक्षमा आफ्नो मत प्रकट गरेका हुन्। नयाँ नेतृत्वसँगै देशमा पारदर्शिता, चुस्त सेवा प्रवाह र उत्तरदायी शासनव्यवस्था कायम हुने अपेक्षा गर्नु स्वाभाविकै हो। तर, नारा र चुनावी एजेन्डामा सीमित रहेर मात्र सरकार वा राज्य सञ्चालन सम्भव हुँदैन।

यतिबेला देशका अगाडि समस्याहरू पहाडझैँ उभिएका छन्। स्वदेशमा रोजगारीका पर्याप्त अवसर नहुँदा लाखौँ युवा बिदेसिन बाध्य छन्। बजारमा मूल्यवृद्धि र आर्थिक सुस्तताले सर्वसाधारणको भान्सा महँगो बन्दै गएको छ। अर्कोतर्फ, हाम्रा दुई ठूला छिमेकी मुलुकहरू भारत र चीनबीचको संवेदनशील भू-राजनीतिक सन्तुलन कायम राख्दै राष्ट्रिय हितको संरक्षण गर्नु नयाँ नेतृत्वका लागि उत्तिकै पेचिलो विषय हो।

प्रतिपक्षमा बसेर प्रश्न उठाउनु र सरकारको कुर्सीमा बसेर निर्णय गर्नुमा निकै फरक हुन्छ। सत्तामा पुगेपछि पपुलिजम् (सस्ता लोकप्रिय नारा) भन्दा माथि उठेर दीर्घकालीन नीति, संस्थागत सुधार र व्यावहारिक कूटनीतिमा ध्यान दिनु आजको मुख्य आवश्यकता हो। संसदमा बहुमत हुनु वा जनसमर्थन प्राप्त हुनु मात्रै सफलताको ग्यारेन्टी होइन; सफलताको वास्तविक मापदण्ड त नागरिकले आफ्नो दैनिक जीवनमा महसुस गर्ने राहत र परिवर्तन हो।

हाम्रो स्पष्ट मान्यता छ—लोकतान्त्रिक प्रणालीभित्रैबाट सुधार र परिवर्तन खोजिनुपर्छ। पुराना दलहरूले पनि विगतका गल्तीहरूबाट पाठ सिक्दै आफैँलाई रूपान्तरण गर्न जरुरी छ भने नयाँ शक्तिहरूले जनताको विश्वासलाई जोगाउन थप गम्भीर र परिपक्व हुनुपर्छ।

राजनीतिक भाषण र आश्वासनको युग अब समाप्त भइसकेको छ। अबको युग भनेको नतिजा (Results) र उत्तरदायित्वको हो। भ्रम र निराशालाई चिर्दै सुशासन, आर्थिक समृद्धि र संस्थागत स्थायित्वको दिशामा अघि बढ्नु नै आजको आवश्यकता हो। राज्यका हरेक अङ्ग र राजनीतिक शक्तिहरूले समयको यो पुकारलाई बुझ्न ढिला गर्नु हुँदैन।