पूजाको फल

रिता महर्जन

बारीको कान्लामाथि घर, किराफट्याङ्ग्रा देखि जातजातका चराचुरुङ्गी आइराख्थ्यो। रातभर स्याल कराएर सुत्नै सकिन्न्थ्यो। तल खेत धानबाली हरिया भएर लहलह झुलेको देखिन्थ्यो। घर वरपर पनि हरिया मकै फलेको देखिन्थ्यो। तरकारीको त केही कमी नै देखिन्नथ्यो। यो हो पातलीको घर।
पातली नाम जस्तै जिउ पनि पातली थिइ पातली। तर घरमा काम उसको मात्रै हुन्थ्यो। मानौं त्यो घर र काम उसको मात्रै हो।
बिहान उठेर पूजापाठ गर्नु, घरमा खाना तयार गर्नु, सबैलाई खुवाउनु, खेतबारीको काम भ्याउनु, कहिलेकाही गाउँको महिला भेलामा जानु, काम पनि कति हो हो पातलीको। बिहान उठे देखि राती नसुते सम्म एकछिन फुर्सत हुन्नथ्यो उनलाई।
आज नागपञ्चमी भन्दै बिहानै चोखोनिधी गर्दै पुजापाठ सिध्याई। “कसैको अलिकति नी सहयोग छैन, यो घरां त मै मात्र हो कि के हो? कसैले त सहयोग गर्नु नी” भन्दै आफ्नो बुढा संग गनगन गर्न थाली।
ए बुढो जाउ न नाग टाँस्न सहयोग गरिदेउ। के खाटमा मात्र पल्टिराख्छौ? पातलीले आफ्ना बुढा संग गुहार मागिन् ।
सक्दिन सक्दिन, बिहानदेखिन के गनगन गरिरा भन्या? डिस्टर्व नगर, तँ जा के के गर्न मन लाग्छ गर। पुजापाठमा रम्ने तैं होस, बरु बिस्तारै गर्नु, बच्चाहरु पनि सुत्दै होला। पातलीलाई हक्कारेको स्वरमा भने उनका बुढाले
पातली आफै ढोकामा नाग टाँस्न गई। जानी नजानी पूजा गर्दै हरेक बर्ष झैं यसपटक पनि नाग छापेको कागज ढोकामा टाँस्दै थिइ। चोखो जल, अक्षता, टीका, दुबो, दूध हुँदै अन्तिममा धुपबत्ती गर्न लाग्दा कताकता बाट एउटा हरियो सर्प आफ्नै खुट्टा मुन्टिर देखिन।
बुढो ए बुढो…… पातली चिच्याई। के के न भो भनेर पातलीका बुढा हतारले मुख पुछ्ने रुमाल कम्मरमा बेरेर बाहिर निस्के। पल्लाघरे वल्लाघरेका छिमेकीहरु पनि झ्यालबाट हेर्दै थिए। सबैले “के भो के भो” भन्दै आत्मीयता देखाउदै थिए। तर पातली डरले केही बोल्नै सकिराखेको थिएन।
उत्निखेरै पातलीका बुढा पनि पातली भएको ठाँउ सम्ममा आइ पुगिसकेका थिए। त्यो सर्प त आँगनमै थिए। पातली किन कराई बुझ्न पातलीका बुढालाई समय नै लागेन। उ खित्का छोडेर हाँस्न खोजिराखेको थियो तर आफ्नी श्रीमतीको अगाडि हाँस्न सकिराखेको पनि थिएन।
ह्याँ…… लाटी कस्तरी कराएकी? आज नाग पञ्चमी तंलाइ दर्शन दिन आएको होला नी, पूजा गरेको फल पाउलिस् किन डराएकी? यस्तो गाउँघरमा यस्तो सर्पहरु आउनु कुन ठुलो कुरा भयो र? फेरि पहिलो चोटि देखेको पनि होइनस। पातलीका बुढाले पातलीलाई सम्झाउँदै थिए।
तर कता कता आज नागपञ्चमीको दिन आफ्नै खुट्टा मुनि सर्प नै देख्दा पातली खुब डराएकी थिइ । धुपबत्ती त बाल्नु नै थियो। डर आफ्नो हातबाट उछिटिएर धुपबत्ती कता गइगो गइगो पातली भुइँमा धुपबत्ती खोज्न थालिन् ।